Yer elması
Sunchoke (Jerusalem artichoke)
- İlk deneme
- 6. ay
- Boğulma riski
- orta
- Alerjen
- yok
- Demir
- yüksek
Demir zengini · gaz yapabilir

Yer elması bebeğe ne zaman verilir?
Yer elması, yani Kudüs enginarı, bebek katı gıdaya hazır göründüğünde, çoğunlukla 6. ayda verilebilir. Lifleri doğal olarak gaz yapar. Küçük miktarla başlayın ve bebeğin kaldırdığı ölçüde artırın.
Bu yumrulu bitki Kuzey Amerika'ya özgüdür. Kudüs ile bir ilgisi yoktur.
Besin değeri
Demir ve potasyum bakımından çok iyi bir kaynaktır. B6 vitamini, kolin, magnezyum ve fosfor da verir. İnülin adlı lif yönünden zengindir. İnülin insülin ile karıştırılmasın. Bu lif sindirimi destekler ve bağırsaktaki yararlı bakterilere yem olur. Yaprakları, sapları ve çiçekleri de yenir.
Yer elması bebeğe nasıl hazırlanır?
Her bebek kendi hızında gelişir. Öneriler genel yönlendirmedir.
6 ve 9 ay arasında yumuşayana kadar pişmiş kalın dilimler verin. Bebek çok büyük parça koparırsa sakin kalın. Bu yaştaki bebeklerde yiyeceği ağız önünde tutan ve yeterince çiğnenmemişse dışarı iten refleksler vardır. Dilim sizi rahatsız ederse ezin.
9 aydan sonra pişmiş yumruyu lokma boyutunda doğrayın. Bebek ağzını doldurursa, "ah" derken dilinizi çıkararak tükürmeyi gösterebilirsiniz.
12 ay ve sonrasında rendelenmiş ya da çok ince dilimlenmiş çiğ yumru deneyebilirsiniz. Pişmiş lokmalar çatal ve kaşık alıştırması için de uygundur. Çatal kullanımı genelde 18 ile 24 ay arasında oturur.
Yaşa göre hazırlama
Aynı gıda her yaşta farklı biçimde sunulur. Belirleyici olan takvim değil, bebeğin oturuşu, kavrayışı ve çiğneme becerisidir. Kesim biçimleri için kesim ve sunum rehberine bakın.
6 ay
6 ay · Dilim olarak nasıl hazırlanırşerit
Kesim şekli: Kalın dilim
Yumruyu yıkayıp pişirin. Yumuşayınca bebeğin tutabileceği kalın dilimler halinde kesin. Bebek çok büyük bir parça koparırsa sakin kalın. Ağzında ileri doğru çalışmasına zaman tanıyın. Küçük miktarla başlayın, çünkü lifleri gaz yapabilir.
6 ay · Ezme olarak nasıl hazırlanırezme
Kesim şekli: Çatalla ezilmiş
Pişmiş yumruyu çatalla ezin. Bebeğin elleriyle alıp tatmasına izin verin. Dilerseniz birkaç damla limon suyu ya da sirke katın. Asit gazı biraz azaltabilir.
9 ay
9 ay · Lokma olarak nasıl hazırlanırküp
Kesim şekli: Lokma parça
Yumuşak pişmiş yumruyu lokma boyutunda doğrayın. Bebeğin ağzına doldurması bu yaşta olağandır. Tek tek parça vermek yerine birkaç parça sunun ki ağzına ne kadar alacağını öğrensin. Doğramak sizi tedirgin ederse ezmeye dönün.
12 ay
12 ay · İnce dilim ya da rendelenmiş çiğdilim
Çiğ yumruyu rendeleyin ya da çok ince dilimleyin. Pişmiş lokmaları parmakla ya da çatalla sunmaya da devam edebilirsiniz. Soyulmuş ince dilimleri buzdolabında sirkede saklayıp ekşi bir lezzet olarak verebilirsiniz.
Yer elması boğulma riski taşır mı?
Boğulma riski: orta
Az pişmiş ya da çiğ yumru boğulma riski taşır. Yumuşayana kadar pişirin ya da çiğ halini rendeleyin veya ince dilimleyin.
Öğürme ile boğulmayı ayırt etmek ve ilk yardım için boğulma ve öğürme sayfasına bakın.
Az pişmiş ya da çiğ yer elması boğulma riski taşır. Çiğ kökü rendeleyin ya da ince dilimleyin, ya da yumuşayana kadar pişirin. Yemek sırasında bebeğin kol mesafesinde kalın ve güvenli bir yemek ortamı hazırlayın.
Sert parça
Çiğ ve kalın parça vermeyin.
Yer elması alerji yapar mı?
Yer elması yaygın bir alerjen değildir. Bazı vakalar bildirilmiştir. Huş ağacı poleni alerjisi ya da oral alerji sendromu olanlar yer elmasına duyarlı olabilir. Bu durum ağızda kısa süreli kaşıntı, karıncalanma ya da yanma yapar. Tehlikeli bir tepki beklenmez. Pişirmek tepkiyi azaltabilir.
İlk porsiyonlarda az miktarla başlayın. Tepki olmazsa yavaş yavaş artırın.
Gaz
İnülin, bağırsak bakterilerince parçalanırken gaz oluşturur. Biraz gaz normaldir. Fazlası bebeği rahatsız eder. Pişirmek bunu çözmez. Sirke ya da limon suyu biraz yardımcı olabilir. Lifli gıdaları yavaş artırın ve bebeğin yeterli sıvı aldığından emin olun.
Öne çıkan besinler
Yer elması hakkında sık sorulanlar
Yer elması bebekte gaz yapar mı?
Evet, yapabilir. İnülin lifi bağırsakta gaz oluşturur. Küçük miktarla başlayın, yavaş artırın ve bebeğin yeterli sıvı aldığından emin olun.
Yer elmasını nasıl pişirmeliyim?
Yıkayın ve yumuşayana kadar haşlayın, buharda pişirin ya da fırında kavurun. Patates yerine kullanılabilir. Çorba, püre ve köftelerde işe yarar.
Yer elmasının yaprağı ve çiçeği de yenir mi?
Kaynağa göre sap, yaprak ve çiçek de yenir ve besleyicidir. Market ürünü olarak yumru bulmak daha kolaydır.
Bu sayfanın dayandığı kaynaklar
- Dünya Sağlık Örgütü. (2023). Guideline for complementary feeding of infants and young children 6-23 months of age.
- CDC, Infant and Toddler Nutrition. (t.y.). Choking Hazards.
- Doyen V, Leduc V, Ledent C, Michel O, Mairesse M. (2011). Allergy to jerusalem artichoke due to immediate IgE reaction to Bet v1–like allergen. Annals of Allergy, Asthma and Immunology. doi:10.1016/j.anai.2011.06.009
- Ahmed W, Rashid S. (2019). Functional and therapeutic potential of inulin: A comprehensive review. Critical Reviews in Food Science and Nutrition. doi:10.1080/10408398.2017.1355775
- Kashyap RR, Kashyap RS. (2015). Kashyap RR, Kashyap RS. Journal of Allergy, 2015. Journal of Allergy. doi:10.1155/2015/543928
Demir, alerjen tanıtımı, öğürme ve içecekler üzerine yazılar rehberde. Ek gıda rehberine git
Tıbbi uyarı
Bu sayfa bilgilendirme amaçlıdır ve tıbbi tavsiye, teşhis ya da tedavi yerine geçmez. Bebeğinizin beslenmesiyle ilgili her karardan önce, özellikle alerjen tanıtımı ve reaksiyon durumlarında, çocuk doktorunuza danışın.
Lokmini uygulaması
Yer elması kaydını, tepkileri ve alerjen yolculuğunu uygulamada tutabilirsiniz.
Lokmini'de açLokmini yakında App Store'da.
Astro Tasarım Simay Yenice · Türkiye · merhaba@lokmini.com